Loading...
Psychika

Sen, uczenie się i marzenia senne są powiązane ze sobą

Istnieje związek pomiędzy snem, marzeniami sennymi i uczeniem się twierdzą na łamach najnowszego „Science” naukowcy podsumowując i komentując wyniki badań nad snem ludzi i zwierząt.

Najnowszy numer „Science” (www.sciencemag.org) wiele miejsca poświęcił na podsumowanie wieloletnich badań nad snem i marzeniami sennymi i ich udziałem w procesach związanych z pamięcią.

Robert Stickgold wraz ze współpracownikami z Harvard Medical School w Bostonie w swoim artykule przeglądowym podsumowuje badania nad naturą i rolą marzeń sennych.

Aktywacja pewnych obszarów mózgu oraz obniżenie aktywności innych może być odpowiedzialna za dziwaczność i emocjonalne zabarwienie marzeń sennych oraz fakt, że podczas snu ich nierealność nas nie dziwi.

Według autorów głównym źródłem marzeń sennych są słabe asocjacje korowe – ślady pamięciowe – które zostają aktywowane podczas fazy REM.

Jednocześnie podczas tej fazy snu aktywowane zostają obszary układu limbicznego i ciała migdałowatego w mózgu, co powoduje, że marzenia senne posiadają silną składową emocjonalną. Marzenia senne rzadko kiedy są nam obojętne uczuciowo. Jednocześnie pewne obszary kory przedczołowej i miejsce sinawe wykazują niższy poziom aktywacji – sprawia to, że dziwaczność snu uznajemy za coś zupełnie normalnego.

Autorzy uważają, że tak skomplikowany proces ma na celu wzmocnienie lub osłabienie nowych skojarzeń, jednak jak sami stwierdzają, zaproponowana przez nich teoria jest dyskusyjna, choć łączy w jedną całość dotychczasowe badania.

Pierre Maquet z Wellcome Department of Cognitive Neurology, University College London podsumowuje badania nad związkiem snu i pamięci. W czasie fazy REM zarówno u zwierząt jak i u ludzi obserwuje się podwyższony poziom aktywności struktur, których aktywację obserwuje się również podczas wykonywania zadań pamięciowych. Taka reaktywacja obszarów „pamięciowych” sugeruje, że podczas snu nasze wspomnienia są przetwarzane i najprawdopodobniej dzięki temu lepiej zapamiętywane.

Ponadto sen jest zależny od poprzedzającej go aktywności. Sen po ćwiczeniach angażujących pamięć charakteryzuje się wydłużeniem fazy REM. Jednocześnie pozbawienie snu wpływa znacząco na gorsze zapamiętywanie wykonywanych wcześniej ćwiczeń.

Zdaniem autora sen jest związany z pamięcią, jednak trzeba jeszcze licznych badań, by wyjaśnić ten związek. Ponadto przetwarzanie zapamiętanych informacji nie jest jedyną rolą snu i badania nad pamięcią przyczynią się do poznania innych związanych ze snem aspektów plastyczności mózgu, takich jak rozwój układu nerwowego i jego reorganizacji po uszkodzeniach.

Istnieją również głosy sceptyków. Jerome M. Siegel z University of California w Los Angeles twierdzi, że wiele badań dostarcza słabych lub sprzecznych dowodów na rolę snu i marzeń sennych w procesach związanych z pamięcią. W swoim artykule stwierdza, że w licznych eksperymentach na zwierzętach nie brano pod uwagę stresu, jaki wywoływała sytuacja doświadczalna.

Zdaniem badacza trzy filary teorii konsolidacji pamięci podczas snu – trening wydłuża fazę REM, podczas fazy REM przetwarzana jest informacja pamięciowa i pozbawienie fazy REM zaburza zapamiętywanie – nie znajdują silnego potwierdzenia w dotychczasowych badaniach.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *